Akış Modeli

Çalışanların gelişimini sağlama, iş yükünü ayarlama ve motive etme dengesini yakalamak herkesin oldukça zorlandığı bir konu. Özellikle kariyerinin başlangıcındaki insanları ne kadar geliştirmeye odaklanacağınız ne kadar zorlu görevlerle yükleyeceğinize karar vermek başlı başına bir “süreç kontrol” yazılımı gerektiriyor. Bu konuda “basit iyidir” yaklaşımına en uygun açıklamayı Macar psikolog Mihaly Csikszentmihalyi “Flow Tehory/Akış Teorisi” içinde tanımladığı modeliyle yapmış. Aslında çoğu yöneticinin gayet iyi bildiğini, uyguladığını düşündüğü, Blanchard’ın Durumsal Liderlik yaklaşımıyla da ifade edilen bilgi ver, yetenek-kabiliyeti artır, sıkılmasına müsaade etmeden ek görevler ver, kısmen zorla, denemesini sağla, destek ol, ek bilgi ver… döngüsü ile çalışanları “Akış” ta tutmak gerektiğine dair Csikszentmihalyi yaklaşımı aşağıdaki görselde özetlenmiş:

Eksik bilgi ve yetenek gelişimiyle çalışanlara aşırı iş yüklemek, zorluğu artırarak fazla beklentiler içerisine girmek çalışanı endişeli, kaygılı, kendinden şüphe eder bir psikolojik duruma sürüklediği gibi işlerin zamanında ve doğru bir şekilde tamamlanmasının önünde engel olmakta, yöneticiyi de çoğu zaman zora sokmakta.

Diğer taraftan sadece eğitim, öğretim, oryantasyonla geçen ve üretime dönüşmeyen iş zamanı çalışanları sıkılmaya, başka şeylerle meşgul olmaya ve öğrendiklerini pekiştirecek uygulama fırsatı bulamadıklarında eğitim için geçen zamanların da boşa gitmesine sebep olabilmekte.

Buradan hareketle 3 temel çıkarım yapmak mümkün:

• Çalışanları zorlamak aslında ancak ilgili konuda “Akış” ın içinde ya da yakınında olduklarında anlamlı.
• Bilgilenen, yetkinleşen çalışanları zorlu görevlerle yüklemediğinizde “Akış”tan, işten ve şirketten uzaklaşmaları kaçınılmaz.
• Yöneticilerin çalışanın durumunu dikkatlice izleyip çalışanı “Akış”ta tutmak için bir “süreç kontrol“ mekanizması kurması gerekiyor.

Blanchard’ın “Durumsal Liderlik” metodu bu konuda bana uzun yıllardır oldukça yardımcı oldu, herkes için de faydalı olacağını düşünüyorum.

“Akış”ta kaldığınız, birlikte çalıştığınız insanları da "Akış"ta tutuğunuz güzel günler diliyorum.